Türkiye’nin Acı Kaybı: Duayen Tarihçi İlber Ortaylı Hayatını Kaybetti

Türkiye’nin önde gelen tarihçilerinden, akademisyen ve yazar Prof. Dr. İlber Ortaylı, bir süredir tedavi gördüğü hastanede hayatını kaybetti. 78 yaşındaki Ortaylı’nın yaklaşık bir haftadır sağlık sorunları nedeniyle hastanede tedavi altında olduğu, son günlerde durumunun ağırlaşması üzerine entübe edildiği öğrenildi. Ortaylı’nın vefatı, Türkiye’de akademi, kültür ve siyaset dünyasında büyük üzüntü yarattı.

Ailesinden Açıklama

Ortaylı Ailesi, ünlü tarihçinin vefatını yaptığı açıklamayla duyurdu. Ailenin açıklamasında şu ifadelere yer verildi:

“Ailemizin büyüğü İlber Ortaylı’yı 13 Mart 2026 günü kaybettik. Uzun süren ve giderek karmaşıklaşan sağlık sorunlarına rağmen hayata duyduğu merakı ve insanlarla bir arada olma arzusu hiç azalmadı. Gücü yettiğince bildiği gibi yaşadı. Okurları, öğrencileri ve sevenleri onu hiçbir akademisyene nasip olmayacak büyüklükte bir sevgi ve saygıyla sarmaladılar. Onun adına derin bir şükran duyuyoruz.”

Ortaylı’nın kız kardeşi Nuriye Ortaylı da hastane önünde yaptığı açıklamada ağabeyinin uzun süredir sağlık sorunlarıyla mücadele ettiğini belirterek, “Çok uzun bir süredir çeşitli sağlık sorunları ile boğuşuyordu. Hayatını aktif yaşamayı seven birisi olduğu için mümkün olduğunca gayret etti, hep enerjik kaldı” dedi.

Erdoğan’dan Taziye Mesajı

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Prof. Dr. İlber Ortaylı’nın vefatı nedeniyle bir taziye mesajı yayımladı. Erdoğan mesajında şu ifadelere yer verdi:

“Entelektüel kişiliği, bilgi ve birikimi, kitapları, araştırmaları ve akademik çalışmalarıyla milletimizin saygısını kazanan, Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü sahibi çok değerli Prof. Dr. İlber Ortaylı hocamızın vefatından derin üzüntü duydum. Sayın İlber Ortaylı’ya Allah’tan rahmet niyaz ediyor; kederli ailesine, öğrencilerine, dostlarına, tüm sevenlerine ve akademi dünyamıza başsağlığı diliyorum. Rabb’im mekânını cennet eylesin.”

Ortaylı’nın vefatının ardından akademi dünyasından, öğrencilerinden ve siyaset çevrelerinden çok sayıda başsağlığı mesajı paylaşıldı.

Cenaze Programı Belli Oldu

Prof. Dr. İlber Ortaylı için 16 Mart 2026 Pazartesi günü saat 11.00’de Galatasaray Üniversitesi’nde anma töreni düzenlenecek.

Ortaylı’nın cenazesi, aynı gün Fatih Camii’nde ikindi namazını müteakip kılınacak cenaze namazının ardından Fatih Camii Haziresi’ne defnedilecek.

Ailesi, cenazeye çiçek gönderilmemesini isterken, arzu edenlerin Türk Eğitim Vakfı’na bağış yapmalarını rica etti.

İlber Ortaylı Kimdir?

Dünyanın sayılı tarihçileri arasında gösterilen Prof. Dr. İlber Ortaylı, 21 Mayıs 1947’de Avusturya’nın Bregenz kentinde dünyaya geldi. Kırım Türkü bir aileye mensup olan Ortaylı’nın annesi Şefika Hanım ve babası Kemal Bey, Sovyetler Birliği döneminde yaşanan baskılar nedeniyle Avusturya’ya sığınmış, aile daha sonra Türkiye’ye göç etmiştir.

İlk ve orta öğrenimini İstanbul Avusturya Lisesi’nde, lise eğitimini ise Ankara Atatürk Lisesi’nde tamamlayan Ortaylı, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tarih Bölümü’nden mezun oldu.

Akademik çalışmalarını yurt dışında da sürdüren Ortaylı, Chicago Üniversitesi’nde Prof. Dr. Halil İnalcık’ın danışmanlığında çalışmalar yaptı. Daha sonra Viyana Üniversitesi’nde Slav ve Doğu Avrupa dilleri üzerine ihtisas gerçekleştirdi.

1974 yılında Ankara Üniversitesi’nde hazırladığı “Tanzimat Sonrası Mahalli İdareler” tezi ile doktor unvanını alan Ortaylı, 1979’da “Osmanlı İmparatorluğu’nda Alman Nüfuzu” çalışmasıyla doçent oldu. Akademik kariyeri boyunca Ankara Üniversitesi, Galatasaray Üniversitesi ve Bilkent Üniversitesi’nde öğretim üyeliği yaptı.

2005 yılında Topkapı Sarayı Müzesi Müdürlüğü görevine getirilen Ortaylı, yaklaşık yedi yıl boyunca bu görevi yürüttü. Bu dönemde yaptığı çalışmalarla Osmanlı mirasının korunması ve tanıtılmasına önemli katkılar sağladı.

Kitapları ve Ödülleri

Prof. Dr. İlber Ortaylı, Osmanlı ve Cumhuriyet tarihi üzerine 50’den fazla kitap, yüzlerce makale ve köşe yazısı kaleme aldı.

“Bir Ömür Nasıl Yaşanır?”, “Gazi Mustafa Kemal Atatürk”, “Fatih Sultan Mehmed”, “Cumhuriyet’in Doğuşu”, “Avrupa ve Biz” ve “İstanbul’dan Sayfalar” en çok okunan eserleri arasında yer aldı.

Ortaylı, akademik ve kültürel çalışmaları nedeniyle birçok ulusal ve uluslararası ödüle layık görüldü. 2017 yılında Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü, 2001’de Aydın Doğan Ödülü, 2006’da Lazio Avrupa-Akdeniz Ödülü ve 2007’de Rusya tarafından verilen Puşkin Madalyası bu ödüller arasında yer aldı.

Nükteli Diliyle Tanındı

Derin tarih bilgisi kadar nükteli üslubu ve kendine özgü anlatım tarzıyla da tanınan İlber Ortaylı, televizyon programları, konferanslar ve yazılarıyla geniş kitlelere ulaştı. Bilgisi, keskin zekâsı ve renkli kişiliğiyle Türkiye’de tarih anlatımını geniş kitlelere sevdiren önemli bilim insanlarından biri olarak kabul edildi.

Prof. Dr. İlber Ortaylı, ardında onlarca eser, binlerce öğrenci ve Türkiye’de tarih bilincine katkı sağlayan önemli bir akademik miras bıraktı.